Chống cộng bằng miệng và chống cộng bằng hành động

Chống cộng bằng miệng
và chống cộng bằng hành động

Trong bất cứ cộng đồng người Việt tị nạn nào, hai chữ «chống cộng» luôn là mẫu số chung, là sợi dây vô hình nối kết những con người đã bỏ lại quê hương để tìm tự do. Nhưng trong cùng một tập thể chống cộng ấy, người ta luôn có thể nhận ra hai loại người rất khác nhau: những người chống cộng bằng miệng và những người chống cộng bằng hành động. Hai loại người này đều mang danh nghĩa «quốc gia», nhưng bản chất và giá trị của họ khác nhau một trời một vực.

Sự khác biệt giữa hai loại

Người chống cộng bằng miệng thường là những người dễ thấy nhất. Họ nói mạnh, nói to, nói nhiều. Họ xuất hiện trên Facebook mỗi ngày, lên án, kết tội, phán xét, và tự xem mình là người quốc gia chân chính hơn ai hết. Họ chống cộng bằng cảm xúc, bằng giận dữ, bằng nghi ngờ, bằng những lời tố cáo không cần bằng chứng. Họ có thể chửi cộng sản rất hay, nhưng lại không đóng góp một giờ công, không bỏ ra một đồng, không gánh vác một trách nhiệm nào trong cộng đồng. Họ chống cộng bằng cái miệng, nhưng lại phá cộng đồng bằng hành động, hoặc đúng hơn là bằng sự thiếu hành động của họ.

Ngược lại, người chống cộng bằng hành động thì ít nói hơn. Họ không lên Facebook chửi ai, không kết án ai khi chưa có bằng chứng, không dùng cảm xúc để phá hoại. Nhưng họ làm việc. Họ đứng ra gánh vác cộng đồng, tổ chức sinh hoạt, lo tài chánh, giữ trụ sở, vận động chính quyền, dìu dắt người trẻ, và giữ lá cờ vàng hiện diện trong đời sống cộng đồng. Họ hy sinh thời gian, sức khỏe, tiền bạc, và đôi khi hy sinh cả sự bình an của gia đình. Họ không cần nói «tôi chống cộng», vì hành động của họ tự nói thay.

Sự khác biệt giữa hai loại người này nằm ở một chữ: hy sinh. Người chống cộng bằng miệng thì không hy sinh gì cả. Người chống cộng bằng hành động thì hy sinh rất nhiều.

Và chính vì thế, cộng sản không sợ tiếng chửi. Cộng sản chỉ sợ những người âm thầm làm việc.

Vấn đề danh hiệu của cộng đồng

Một trong những nơi dễ thấy sự khác biệt ấy nhất là ở chuyện danh hiệu của cộng đồng. Hai chữ «Quốc Gia» đối với người Việt tị nạn là một biểu tượng thiêng liêng. Nhưng chính vì thiêng liêng, nó cũng dễ trở thành cái cớ để người ta kết án nhau. Những người chống cộng bằng miệng thường xem hai chữ ấy như một lá bùa hộ mệnh, như một khẩu hiệu phải được treo lên bằng mọi giá. Chỉ cần thiếu hai chữ ấy trên một tấm bảng, họ lập tức kết luận rằng người kia «không còn chống cộng nữa».

Nhưng những người chống cộng bằng hành động thì nhìn vấn đề thực tế hơn. Họ hiểu rằng tinh thần Quốc Gia không nằm ở một tấm bảng, mà nằm trong trái tim và trong những việc làm cụ thể để giữ gìn cộng đồng. Khi cộng đồng còn nghèo, còn chật vật, còn phải chạy từng đồng để trả mortgage, để duy trì sinh hoạt, thì họ sẵn sàng hy sinh cả hai chữ «Quốc Gia» trên bảng hiệu, không phải vì họ không yêu hai chữ ấy, mà vì họ biết rằng một cộng đồng mạnh mới có thể bảo vệ được tinh thần Quốc Gia, chứ không phải ngược lại.

Hai trường hợp cụ thể đã từng gây tranh luận sôi nổi trong cộng đồng người Việt tại Hoa Kỳ là Cộng đồng Người Việt tại Oklahoma và Cộng đồng Người Việt tại Nam California. Cả hai đều là những cộng đồng chống cộng rất mạnh, lập trường Quốc Gia rất rõ ràng, và lãnh đạo đều là những người trẻ đầy nhiệt huyết. Nhưng khi cần xin funding của chính quyền, họ đã chọn cách bỏ hai chữ «Quốc Gia» trong danh hiệu, theo sự cố vấn của luật sư Mỹ, để tránh bị hiểu lầm là tổ chức chính trị. Điều này không hề làm họ bớt chống cộng; trái lại, nhờ có funding, họ có điều kiện tổ chức nhiều sinh hoạt hơn, giúp cộng đồng mạnh hơn, và từ đó bảo vệ tinh thần Quốc Gia hiệu quả hơn.

Nhưng chính ở điểm này, cộng đồng lại chia rẽ. Những người chống cộng bằng miệng thì xem đó là «phản bội». Những người chống cộng bằng hành động thì xem đó là «hy sinh vì lợi ích chung».

Một bên giữ biểu tượng. Một bên giữ thực chất. Và cộng sản, nếu phải chọn, họ sợ thực chất hơn biểu tượng.

Trong mọi cuộc tranh luận, người ta thường quên mất một điều đơn giản: Tên gọi không quyết định lập trường. Con người và hành động mới quyết định lập trường.

Một cộng đồng có bảng hiệu ghi «Quốc Gia» nhưng không có người làm việc, không có người trẻ, không có sinh hoạt, không có tài chánh, thì cũng chỉ là một cái xác không hồn. Ngược lại, một cộng đồng có tên trung tính nhưng có sinh hoạt mạnh, có người trẻ dấn thân, có lãnh đạo hy sinh, có chương trình giáo dục lịch sử, có lá cờ vàng tung bay trong mọi sự kiện, thì đó mới là cộng đồng Quốc Gia thật sự.

Chống cộng không phải là nói mạnh. Chống cộng là làm những việc khó khăn mà người khác không muốn làm. Chống cộng là hy sinh. Chống cộng là xây dựng. Chống cộng là giữ cho cộng đồng đứng vững, mạnh mẽ, và đoàn kết.

Và chống cộng thật sự, là biết phân biệt ai chống cộng bằng miệng và ai chống cộng bằng hành động. 

Còn hai loại Người Việt Quốc gia khác

Bên cạnh hai loại người ấy, vẫn còn một nhóm nữa, hiếm hơn, nhưng lại là những người giữ cho cộng đồng đứng vững qua bao biến động. Đó là những người vừa chống cộng bằng miệng, vừa chống cộng bằng hành động. Họ không im lặng trước cái ác, nhưng cũng không dừng lại ở lời nói. Họ lên tiếng khi cần lên tiếng, nhưng tiếng nói của họ không nhằm khoe khoang lập trường, mà nhằm cảnh báo, nhằm bảo vệ, nhằm đánh thức lương tri. Và sau tiếng nói ấy, họ xắn tay áo vào việc, gánh lấy những trách nhiệm mà người khác né tránh, chấp nhận những hy sinh mà người khác không muốn chịu.

Họ là những người có trái tim nóng và cái đầu lạnh. Họ biết phẫn nộ đúng lúc, nhưng cũng biết bình tĩnh đúng chỗ. Họ biết nói, nhưng họ nói để làm, chứ không nói để thay cho làm.

Trong mọi cộng đồng, chính những người như thế mới là trụ cột. Họ không cực đoan, không ồn ào, không phô trương, nhưng cũng không thỏa hiệp với cái sai. Họ là những người mà cộng sản sợ nhất, vì họ vừa có ý chí, vừa có khả năng, vừa có ảnh hưởng, vừa có hành động cụ thể. Họ là những người mà cộng đồng cần nhất, vì họ giữ được sự quân bình giữa lý tưởng và thực tế, giữa biểu tượng và hành động, giữa truyền thống và tương lai.

Nếu người chống cộng bằng miệng là ngọn lửa bùng lên trong phút chốc, và người chống cộng bằng hành động là ngọn đèn âm ỉ nhưng bền bỉ, thì người vừa nói vừa làm chính là ngọn đuốc sáng, mạnh, và dẫn đường.

Và cuối cùng, cũng có một nhóm người khác, đông hơn ta tưởng, những người không chống cộng bằng miệng, mà cũng không chống cộng bằng hành động. Họ không phải là người thân cộng, cũng không phải là người thờ ơ với nỗi đau của dân tộc. Họ cũng là nạn nhân của chế độ, cũng là người tị nạn, cũng mang trong lòng một nỗi buồn về quê hương. Nhưng vì cuộc sống mưu sinh, vì gia đình, vì sức khỏe, vì những thất vọng trong quá khứ, hoặc đơn giản vì họ đã quá mệt mỏi với những tranh cãi không hồi kết, họ chọn cách đứng ngoài mọi sinh hoạt cộng đồng.

Họ không chống cộng, nhưng cũng không phá cộng. Họ không lên tiếng, nhưng cũng không gây hại. Họ sống lặng lẽ, làm việc, nuôi con, giữ gia đình, và để mặc chuyện cộng đồng cho những người khác lo.

Ta không thể trách họ, vì mỗi người có một hoàn cảnh, một sức chịu đựng, một giới hạn. Không phải ai cũng có khả năng dấn thân, và không phải ai cũng có bổn phận phải gánh vác. Nhưng sự im lặng của họ cũng là một phần của thực tế cộng đồng: một cộng đồng mà gánh nặng luôn đổ lên vai một số ít người, trong khi đa số đứng ngoài quan sát.

Những người này không làm cộng đồng mạnh lên, nhưng họ cũng không làm cộng đồng yếu đi. Họ là phần đất trầm lặng của cánh đồng, không nở hoa, nhưng cũng không làm cỏ dại mọc lên. Và đôi khi, chính sự bình lặng của họ lại là điều giúp cộng đồng không bị xô lệch quá mức trong những lúc sóng gió.

o0o

Khi nhìn lại toàn cảnh sinh hoạt của cộng đồng người Việt tị nạn, tôi nhận ra rằng bốn loại người chống cộng hay không chống cộng đều phản ánh những mảnh ghép rất thật của một dân tộc đã trải qua quá nhiều đổ vỡ. Người chống cộng bằng miệng là tiếng vang của nỗi phẫn uất; người chống cộng bằng hành động là nhịp đập bền bỉ của trách nhiệm; người vừa nói vừa làm là ngọn đuốc dẫn đường; và người không nói cũng không làm là phần đất lặng lẽ của cánh đồng, nơi những hạt giống ký ức vẫn âm thầm nằm lại. Không ai trong bốn loại người ấy hoàn toàn đúng hay hoàn toàn sai. Mỗi người là một sản phẩm của hoàn cảnh, của kinh nghiệm, của vết thương riêng, và của sức chịu đựng riêng. Người nói nhiều đôi khi chỉ vì họ đã mất quá nhiều; người làm nhiều đôi khi chỉ vì họ không còn muốn nói nữa; người vừa nói vừa làm là những người hiếm hoi giữ được sự quân bình giữa lý tưởng và thực tế; còn người im lặng thì có thể vì họ đã quá mệt mỏi với những cuộc tranh cãi không hồi kết, hoặc vì họ không còn đủ sức để dấn thân.

Nhưng nếu phải chọn ai là người làm cộng đồng mạnh lên, thì câu trả lời không nằm ở âm lượng của tiếng nói, mà nằm ở chiều sâu của hành động. Lịch sử không ghi tên những người nói lớn, mà ghi tên những người làm lớn. Cộng sản không sợ những lời chửi rủa, mà sợ những bàn tay âm thầm xây dựng. Và cộng đồng chỉ có thể đứng vững khi những người biết hy sinh, dù nói hay không nói, vẫn còn hiện diện. Điều quan trọng không phải là phân loại để kết án nhau, mà là để hiểu nhau. Hiểu để biết ai cần được nâng đỡ, ai cần được khích lệ, ai cần được cảm thông, và ai cần được mời gọi trở lại với trách nhiệm chung. Một cộng đồng trưởng thành không phải là cộng đồng chỉ có một loại người, mà là cộng đồng biết dung chứa mọi loại người, nhưng vẫn giữ được hướng đi chung. Nếu chúng ta biết nhìn nhau bằng con mắt bao dung, biết phân biệt đâu là cảm xúc và đâu là trách nhiệm, biết trân trọng những người làm việc và biết cảm thông với những người im lặng, thì cộng đồng sẽ không còn bị chia rẽ bởi những điều nhỏ nhặt. Và khi đó, lá cờ vàng ba sọc đỏ sẽ không chỉ tung bay trên bảng hiệu, mà còn tung bay trong lòng mỗi người, không phải nhờ những lời nói lớn, mà nhờ những hành động nhỏ nhưng bền bỉ của những con người biết hy sinh.

Cuối cùng, một điều quan trọng mà chúng ta cần phải hiểu rõ, đó là «không làm/nói thì không bao giờ làm/nói sai». Nhưng dù họ có nói sai hay làm sai, thì họ vẫn ít đáng trách hơn những người không làm, không nói gì hết. Chính vì thế, người chống cộng khôn ngoan, luôn luôn biết thông cảm với những khuyết điểm không thể tránh được khi những người thiện chí sẵn sàng hy sinh cho đại cuộc. Rất có thể vì làm quá vất vả cực nhọc mà mất đi ít nhiều sáng suốt khi hành động, thì người khôn ngoan biết thông cảm hơn là phiền trách họ. Nhất là không thể vì một lỗi lầm hay sai sót nhỏ của họ, mà coi tất cả những ưu điểm hay thành tích tốt đẹp của họ như không có.

Nguyễn Chính Kết